कर्पोरेट समाचार 
गोरखा । मनास्लु हिमालको काखमा अवस्थित विरेन्द्र ताल पछिल्लो समय आन्तरिक तथा विदेशी पर्यटकको प्रमुख आकर्षण बनेको छ । समुद्री सतहबाट करिब तीन हजार ६९१ मिटर उचाइमा रहेको यो ताल सामागाउँबाट करिब आधा घण्टा पैदल दूरीमा पर्छ ।
मनास्लु संरक्षण क्षेत्र आयोजना (एमक्याप)का अनुसार गत वर्ष २०८२ मा करिब १५ हजार विदेशी पर्यटकले मनास्लु क्षेत्र भ्रमण गरेका थिए । तीमध्ये दुईतिहाइ भन्दा बढी पर्यटक सामागाउँ र विरेन्द्र ताल पुग्ने गरेका छन् । स्थानीय मिङ्मार छिरिङ लामाका अनुसार मनास्लु पदयात्रामा आउने अधिकांश पर्यटकको मुख्य रोजाइ विरेन्द्र ताल र मनास्लु हिमाल नै हो ।
स्थानीयका अनुसार यो ताललाई पहिले ‘यमच्छो’ भनिन्थ्यो । चुमनुब्री गाउँपालिका–१ का पूर्वअध्यक्ष वीरबहादुर लामाले विसं २०३४ मा तत्कालीन राजा वीरेन्द्र मनास्लु क्षेत्र भ्रमणमा आउँदा ताल देखेर प्रभावित भएको बताए । त्यसपछि स्थानीयले तालको नाम राजा वीरेन्द्रकै नामबाट राखेका थिए । सोही समयदेखि ‘यमच्छो’लाई सबैले ‘विरेन्द्र ताल’ भन्न थालेका हुन् ।
स्थानीय भाषामा ‘यामच्छो’ तिब्बती शब्द हो, जसको अर्थ ‘माथिल्लो ताल’ हुन्छ । चारैतिर कडा चट्टानले घेरिएको तालमाथि हिमालको मनोरम दृश्य देख्न सकिन्छ ।
एमक्यापका भुवनराज ओझाका अनुसार गोरखा सदरमुकामबाट सिर्दिबाससम्म मोटरमार्फत पुग्न सकिन्छ भने त्यहाँबाट तीन दिन पैदल यात्रा गरेपछि सामागाउँ पुगिन्छ । सामागाउँबाट छोटो पैदल यात्रापछि विरेन्द्र ताल पुग्न सकिन्छ ।
यो ताल मुख्यतः पुङ्गेन हिमनदीबाट पग्लिएको हिउँ र पानीबाट बनेको हो । स्थानीयका अनुसार ‘पुङ्गेन’ शब्द तिब्बती भाषाको ‘फुन ग्यान’बाट आएको हो, जसको अर्थ ‘तीन चुचुरा’ हुन्छ । यसको अर्को अर्थ ‘रक्षक देवता’ पनि रहेको बताइन्छ ।
स्थानीय मिङ्मार छिरिङका अनुसार सन् १९५० अघि सामागाउँवासीले मनास्लु आरोहण गर्न विदेशीलाई रोक लगाउने गरेका थिए । पुङ्गेन देवता रिसाउने विश्वासका कारण जापानी टोलीलाई समेत तीन पटकसम्म आरोहण गर्न नदिइएको उनले बताए । अहिले भने मनास्लु आरोहण खुला छ र हरेक वर्ष सयौँ आरोही त्यहाँ पुग्ने गरेका छन् । मनास्लु बेसक्याम्प पुग्न विरेन्द्र ताल हुँदै करिब चार घण्टा पैदल हिँड्नुपर्छ ।
वैज्ञानिक अध्ययनले विरेन्द्र तालको क्षेत्रफल निरन्तर बढिरहेको देखाएको छ । सन् १९८८ मा शून्य दशमलव ०९ वर्गकिलोमिटर रहेको ताल सन् २०२४ सम्म आइपुग्दा शून्य दशमलव २२ वर्गकिलोमिटर पुगेको अध्ययनमा उल्लेख छ । जलवायु परिवर्तनका कारण हिमनदी तीव्र रूपमा पग्लिनु यसको मुख्य कारण मानिएको छ ।
यसअघि विसं २०८१ मा हिमपहिरोका कारण तालको पानी बाहिर उछिट्टिँदा पुलसहित केही भौतिक संरचनामा क्षति पुगेको थियो ।
प्रतिक्रिया दिनुहोस्